Jutta

Voor deze column heb ik wat ongewoon moeten searchen op het internet: naar sport-bh’s, SKIMS (ik hoop dat ik het goed schrijf) en eyeliners (van de HEMA en andere merken). En uiteindelijk kwam ik dan gelukkig toch uit bij het onderwerp dat ik zelf graag iedere dag bij me draag: ‘onder druk presteren’.

Ook zo genoten van de Olympische Spelen? In de voorbije weken zag je talloze sporters door het ijs zakken en anderen stegen juist op dat ene moment boven zichzelf uit. Kippenvel kreeg ik ervan. Eén moment sprong er voor mij bovenuit: het goud van Jutta Leerdam. Ook al heb ik geen 9 miljoen volgers: ik probeerde me in haar te verplaatsen. Hoe het is om met die ongelooflijke druk om te gaan. Natuurlijk leg ook ik mezelf iedere dag druk op. Dat past bij mij als mens, maar ook bij de ambitie van JAJO. We dragen een verantwoordelijkheid. Niet naar onze instagram-volgers, maar naar collega’s, opdrachtgevers en de volgende generatie.

Dat is een heel andere druk dan die van Jutta, die van een gewone jonge vrouw uit ’s-Gravenzande uitgroeide tot een wereldster, die een buitengewoon leven leidt en ongelooflijke topprestaties weet te leveren. Ja, ik weet het. Er zijn mensen die helemaal weglopen met Jutta en er zijn mensen die het allemaal een beetje too much vinden. Ze is natuurlijk ook niet zomaar een schaatser. Met een wassenbeeld in Madame Tussauds, een modellenuiterlijk (met opvallende make-up) en een wereldberoemde vriend Jake Paul zorgt ze op de schaatsbaan dat alle ogen op haar gericht zijn. En dat mag ook, want ze is bovenal een atlete op het ijs, die presteert.

En ja, ze doet er graag een schepje bovenop om de spotlights op haar gericht te houden. Dat laatste hoort bij het merk Leerdam. Het levert haar miljoenen op. Niet alleen volgers, maar ook euro’s en dollars. Jutta is het wereldwijde gezicht van NikeSKIMS, een samenwerking tussen Nike en Kim Kardashian, bestaande uit onder andere sport-bh’s en sportleggings. Toen ik dat Googelde ging er een hele nieuwe wereld voor me open en begreep ik Jutta wel. Het levert haar zoveel geld op dat ze na deze Olympische Spelen – ze is pas 27 jaar – zelf kan beslissen wat ze de rest van haar leven gaat doen.

Eind december – de verwachtingen waren torenhoog – viel ze op het Olympisch Kwalificatie Toernooi in Heerenveen. In een doodgewone bocht schoof haar schaats onder haar lijf vandaan. Was het de spanning? Jutta valt normaal nooit. Ze kwalificeerde zich door die val in principe niet voor de Olympische Spelen. Ontredderd stond ze voor de camera’s. De verlossing kwam een paar dagen later. Jutta kreeg een Olympische aanwijsplek. Omdat de schaatscommissie verwachtte dat Jutta een medaille kon halen op de Spelen. De druk werd nog maar eens opgevoerd.

Vlak voordat ze echt mocht gaan racen, was er weer ophef rondom Jutta. Ze wilde de vaderlandse pers niet te woord staan, waarop de bond van journalisten een officiële klacht indiende tegen haar. “Ik verkies een sportbubbel nu boven interviews geven”, zei ze. “En op Instagram deel ik toch al genoeg, ik heb niet veel meer te zeggen.” Een dag later gaf ze toch één interview en liep halverwege boos weg toen de vragen over het behandelen van haar enkel met een hamertje gingen. In Nederland laaide de discussie over onze schaatsdiva op.

En toch, op 9 februari kleurde alles en iedereen oranje. Ze mocht eindelijk haar schaatsen laten spreken. Twee ritten voordat zij mocht starten, schoot haar teamgenoot en tegenpool Femke Kok als een komeet over het ijs. Jutta kreeg een spreekwoordelijke tik in het gezicht, nog voordat ze zelf aan de beurt was. Zal ze op dat moment gedacht hebben aan al die mensen die een mening over haar hebben? Hoe hoog zou haar hartslag zijn geweest? Met een paar ferme tikken op haar borstkas ging ze in de starthouding staan. Ze zoefde over het ijs. Niet eens technisch perfect, maar verbeten en met een missie. Verliezen was geen optie voor Jutta, de 1000 meter is haar afstand.

Toen ze over de finish schaatste en het scorebord zag, gingen haar armen in de lucht. Olympisch record, gouden medaille! De camera’s hadden moeite om alle emoties vast te leggen. Wat een prestatie van een ongelooflijke heldin. Want ze mag dan wel op z’n zachtst gezegd een bijzondere zijn, je moet het maar kunnen. Al die aandacht, al die euro’s, die doen er niet meer toe op het moment dat het moet gebeuren. Dan telt alleen het omgaan met die onmenselijke druk.

Daar heb ik veel bewondering voor.

Want, ik weet als bestuurder (uiteraard in een heel andere orde) wanneer druk om de hoek komt kijken. Hoe fijn het soms is, om jezelf druk op te leggen, en hoe beknellend het soms is als grote groepen mensen iets van je verwachten terwijl je niet weet of je dat waar kan maken. En de twijfels die onderweg de kop opsteken. Ze gaan soms ook door mijn hoofd. Niet omdat ik het gewicht van miljoenen volgers moet dragen, maar omdat ik me verantwoordelijk voel voor de toekomst van de volgende generaties.

Gelukkig mag ik het samen doen met TEAM JAJO. We zoeken de camera’s niet op, maar bereiden ons iedere dag voor om op het juiste moment te presteren.